Hành trình giải mã bộ xương ‘ma cà rồng’ ở Mỹ

0

Bộ hài cốt được khai quật ở Connecticut tháng 11/1990. Ảnh: Washington Post.

Bộ hài cốt được khai quật ở Connecticut tháng 11/1990. Ảnh: Washington Post.

Tháng 11/1990, ba cậu bé ở Griswold, bang Connecticut phát hiện ra một nghĩa địa bỏ hoang khi đang chơi đùa. Giới chức khai quật được hài cốt của 27 người, gồm 5 đàn ông, 8 phụ nữ và 14 trẻ em từ 28 ngôi mộ. Các học giả xác định đây là một bãi chôn cất cũ được gọi là Nghĩa trang Gia đình Walton.

Ngôi mộ số 4 thu hút nhiều sự chú ý nhất. “Các bộ hài cốt khác đều có vị trí xương bình thường, ngoại trừ người này”, Nicholas F. Bellantoni, nhà khảo cổ học đã nghỉ hưu ở Connecticut, nói. Trên nắp quan tài khắc chữ JB 55, viết tắt họ tên và tuổi thọ của người qua đời.

Dưới nắp quan tài, Bellantoni và các đồng nghiệp phát hiện sự sắp xếp xương kỳ lạ. “Hai xương đùi của ông ấy được đặt chéo nhau ở trên ngực”, ông mô tả. “Vùng xương ngực bị rạn. Hộp sọ bị tách ra. Lúc ấy tôi rất hoang mang, không biết mình đang nhìn thấy cái gì”.

Sau khi nghiên cứu, các học giả cho rằng JB đã qua đời vào đầu những năm 1800 và bộ hài cốt đặc biệt này có liên quan đến niềm tin trong văn hóa dân gian về ma cà rồng ở khu vực New England, đông bắc nước Mỹ, gồm Maine, Vermont, New Hampshire, Massachusetts, Connecticut và Rhode Island.

“Dựa vào tổn thương trên xương sườn, có thể xác định JB đã bị bệnh lao phổi”, Bellantoni nói. “Có nhiều đại gia đình làm nông tại New England. Vì họ không biết về cơ chế truyền bệnh, họ để những người bị lao phổi ngồi ăn cùng bàn với gia đình hay để họ ngủ cùng phòng với 5 hoặc 6 anh chị em, khiến căn bệnh trở thành dịch”.

Lao phổi lây lan do vi khuẩn lao phát tán ra ngoài khi người mắc lao phổi ho, nói, hắt hơi, khạc nhổ. Bệnh nhân bị chán ăn, mệt mỏi, sút cân, cảm thấy ớn lạnh về chiều, đổ mồ hôi trộm về đêm, đau ngực, khó thở và ho ra máu. Vào thời đó, căn bệnh truyền nhiễm đáng sợ đến nỗi nhiều người tin rằng những người chết vì nó là “ma cà rồng” sẽ rời khỏi mộ để đi hút máu và đoạt mạng người thân.

Người New England thời những năm 1800 tin rằng để kết liễu “ma cà rồng”, họ phải khai quật mộ của người đã khuất để “giết” một lần nữa. Bell đã ghi nhận 80 trường hợp như vậy, chủ yếu ở các vùng hẻo lánh của New England.

“Điều này được thực hiện vì cả niềm sợ hãi lẫn tình yêu”, Bellantoni nói. “Nhiều người thân đang chết dần và họ không có cách nào ngăn chặn được. Họ không muốn khai quật mộ, nhưng phải làm vậy vì muốn bảo vệ những người còn sống”.

Phương pháp tốt nhất để xác định một người có phải “ma cà rồng” hay không là kiểm tra thi hài xem liệu có còn máu sót lại trong tim hay không. Nếu còn, người chết được coi là “ma cà rồng”. Trái tim sẽ bị lấy ra và mang đi thiêu, đôi khi các thành viên trong gia đình phải hít khói từ quả tim bị thiêu.

Bellantoni cho rằng khoảng 4 hoặc 5 năm sau khi JB qua đời, gia đình ông đã khai quật hài cốt để làm nghi thức giết ma cà rồng. Có lẽ vì hài cốt không còn trái tim, người nhà JB đã xử lý bằng cách đặt hộp sọ và xương đùi thành hình đầu lâu xương chéo.

Sau khi mộ của JB 55 được phát hiện, hài cốt của ông được gửi đến Bảo tàng Y tế Quốc gia để nghiên cứu và một mẫu từ xương đùi được gửi đến phòng thí nghiệm ADN để phân tích. Tuy nhiên, công nghệ của 30 năm trước mang lại rất ít kết quả và việc nhận dạng là không thể.

Giờ đây, khi các công cụ hiện đại được sử dụng như xét nghiệm ADN và dữ liệu phả hệ có sẵn trên Internet, các chuyên gia xác định được họ của JB 55 có thể là Barber. Họ kiểm tra nghĩa trang cũ và hồ sơ báo chí để xem liệu có người nhà Barber nào từng sống ở Griswold hay không.

Họ phát hiện ra một cáo phó trên báo vào năm 1826 về cái chết của cậu bé 12 tuổi tên là Nathan Barber, có cha là John Barber. Các nhà nghiên của cứu đã tìm thấy cỗ quan tài với ký hiệu NB 13 gần mộ của JB 55. Cuối tháng trước, họ công bố báo cáo, kết luận hài cốt “ma cà rồng” là John Barber.

“Ông ấy có lẽ là một nông dân chăm chỉ. Có thể nhìn thấy điều đó từ xương và tình trạng cột sống”, Bellantoni nói.

Phương Vũ (Theo Washington Post)